Toàn cảnh Hội thảo
Hội thảo có sự tham dự của đồng chí Ngô Đông Hải - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương; PGS,TS. Lê Hải Bình - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Giám đốc thường trực Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh; GS.TS. Nguyễn Thị Thanh Mai - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh; PGS, TS. Nguyễn Tấn Vinh - Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Ủy viên Hội đồng lý luận Trung ương, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Học viện Chính trị khu vực II; cùng tham dự có các đồng chí trong Ban Giám đốc, lãnh đạo của hai đơn vị, đông đảo chuyên gia, nhà khoa học trong nước và quốc tế, đại diện các bộ, ban, ngành, viện, trường và địa phương.
GS.TS. Nguyễn Thị Thanh Mai - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh phát biểu khai mạc
Phát biểu khai mạc Hội thảo, GS.TS. Nguyễn Thị Thanh Mai nhấn mạnh, Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu ngày càng cao về chất lượng tăng trưởng, năng lực cạnh tranh và tính bền vững của nền kinh tế. Trong bối cảnh đó, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là những động lực trọng yếu thúc đẩy phát triển nhanh và bền vững đất nước. Đồng thời, sự cạnh tranh toàn cầu trong thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao đang diễn ra ngày càng quyết liệt, đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với việc hoàn thiện các chính sách thu hút và trọng dụng nhân tài. GS.TS. Nguyễn Thị Thanh Mai nhấn mạnh, vấn đề thị thực nhân tài (Talent Visa) cần được tiếp cận với tầm nhìn chiến lược, vượt ra ngoài khuôn khổ của một chính sách hành chính hay thủ tục nhập cư thông thường. Đây phải được xem là một công cụ quan trọng trong chiến lược cạnh tranh quốc gia về nhân lực chất lượng cao; là cơ chế để Việt Nam chủ động kết nối với mạng lưới tri thức và nguồn lực chất xám toàn cầu; đồng thời thể hiện tư duy đổi mới trong xây dựng môi trường thể chế cởi mở, hiện đại và hội nhập. GS.TS. Nguyễn Thị Thanh Mai khẳng định, chính sách thị thực nhân tài không chỉ phản ánh năng lực quản trị quốc gia, mà còn là thước đo mức độ sẵn sàng của Việt Nam trong việc chào đón, trọng dụng và tạo điều kiện thuận lợi để đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học và nhân tài quốc tế tham gia đóng góp vào quá trình phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Đồng chí Ngô Đông Hải - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương phát biểu chỉ đạo
Phát biểu chỉ đạo hội thảo, đồng chí Ngô Đông Hải đề nghị Hội thảo tập trung làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn của chính sách thị thực nhân tài, phân tích vai trò của chính sách này đối với phát triển quốc gia, đồng thời làm rõ mối quan hệ giữa thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao quốc tế với phát triển nguồn lực trong nước. Đồng chí cũng nhấn mạnh cần nghiên cứu, tham khảo kinh nghiệm từ các quốc gia như Singapore, Ấn Độ để rút ra những bài học phù hợp với điều kiện và thể chế Việt Nam. Bên cạnh đó, cần chuyển từ tư duy thu hút nhân tài sang tư duy cạnh tranh nhân tài trong bối cảnh toàn cầu; tiếp tục hoàn thiện cơ chế đãi ngộ, đánh giá và sử dụng nhân tài hiệu quả; phát huy vai trò của các cơ sở giáo dục đại học lớn trong đào tạo, thu hút và giữ chân nguồn nhân lực chất lượng cao, đồng thời bảo đảm việc thu hút nhân tài quốc tế đi đôi với phát triển đội ngũ trong nước.
PGS,TS. Lê Hải Bình - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Giám đốc thường trực Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh phát biểu đề dẫn
Báo cáo đề dẫn Hội thảo, PGS,TS. Lê Hải Bình cho rằng, việc thu hút và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cần được triển khai đồng bộ với nhiều nhóm giải pháp. Theo PGS,TS. Lê Hải Bình, Việt Nam cần nâng cao chất lượng đào tạo nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển mới của đất nước, đồng thời tiếp tục hoàn thiện chính sách nhân sự theo hướng cạnh tranh, minh bạch, tạo môi trường làm việc hấp dẫn để thu hút và giữ chân người tài. PGS,TS. Lê Hải Bình nhấn mạnh, cần xây dựng hệ sinh thái thuận lợi cho đổi mới sáng tạo, tăng cường kết nối giữa đào tạo, nghiên cứu với nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội. Bên cạnh đó, đồng chí đề nghị đẩy mạnh nghiên cứu, học hỏi kinh nghiệm quốc tế, mở rộng hợp tác trong đào tạo và phát triển nguồn nhân lực, đồng thời xây dựng cơ chế phù hợp để thu hút chuyên gia nước ngoài và đội ngũ trí thức người Việt Nam ở nước ngoài tham gia đóng góp cho sự phát triển đất nước. Ngoài ra, các cơ sở giáo dục đại học lớn cần phát huy vai trò hạt nhân trong đào tạo, phát triển và giữ chân nhân tài.
Toàn cảnh phiên thảo luận
Tại Hội thảo, các đại biểu đã nghe nhiều tham luận chuyên sâu tập trung vào các vấn đề đào tạo, phát triển và thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, phát triển kinh tế tri thức và đẩy mạnh chuyển đổi số quốc gia. Các tham luận không chỉ góp phần bổ sung cơ sở lý luận và thực tiễn cho việc hoạch định chính sách, mà còn đề xuất nhiều định hướng và giải pháp có giá trị nhằm xây dựng hệ sinh thái nhân tài quốc gia đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững đất nước trong giai đoạn mới. Tham luận của TS. Wei Yang, Trường Đại học Quản lý Singapore (SMU), về “Chương trình thu hút và phát triển nhân tài trong lĩnh vực nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và doanh nghiệp của Singapore” đã phân tích kinh nghiệm của Singapore trong xây dựng môi trường nghiên cứu và đổi mới sáng tạo có tính cạnh tranh cao; đồng thời làm rõ vai trò của cơ chế liên kết giữa nhà nước, cơ sở đào tạo đại học và doanh nghiệp trong thu hút, phát triển và giữ chân nhân tài. Đồng chí Lưu Quang Minh, đại diện Bộ Khoa học và Công nghệ, trình bày tham luận “Đổi mới cơ chế quản lý chương trình, nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo nhằm thu hút và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao”. Tham luận nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục hoàn thiện thể chế, đổi mới cơ chế quản lý khoa học và công nghệ theo hướng linh hoạt, minh bạch, hiệu quả; qua đó tạo động lực thúc đẩy hoạt động nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và phát triển đội ngũ nhân lực trình độ cao phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. PGS.TS. Huỳnh Khả Tú, Phó Trưởng ban phụ trách Ban Đào tạo, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, trình bày tham luận về “Vai trò của Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh trong xây dựng hệ sinh thái nhân tài phục vụ chính sách thị thực nhân tài quốc gia”. Tham luận đã làm rõ vai trò của các cơ sở giáo dục đại học trọng điểm trong đào tạo, phát hiện, kết nối và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; đồng thời đề xuất nhiều giải pháp nhằm tăng cường liên kết giữa đào tạo, nghiên cứu khoa học và nhu cầu của thị trường lao động trong bối cảnh mới. Đáng chú ý, tham luận “Thị thực nhân tài - kinh nghiệm thực tiễn và bài học rút ra cho Việt Nam” của PGS.TS. Nguyễn Tấn Vinh đã tập trung phân tích kinh nghiệm quốc tế trong xây dựng chính sách thị thực đối với nhân tài, chuyên gia và lao động trình độ cao; qua đó đề xuất các định hướng phù hợp với điều kiện phát triển và yêu cầu hội nhập của Việt Nam hiện nay. Đại diện Sở Nội vụ Thành phố Hồ Chí Minh cũng trình bày tham luận đánh giá cơ sở thực tiễn và hiệu quả triển khai chính sách thu hút chuyên gia nước ngoài tại Thành phố Hồ Chí Minh trong thời gian qua.
Từ các tham luận và nội dung thảo luận tại Hội thảo, các chuyên gia cho rằng, công tác thu hút nhân tài ở Việt Nam hiện nay vẫn đang đối mặt với nhiều rào cản cần tiếp tục nghiên cứu, tháo gỡ. Bên cạnh yêu cầu xây dựng môi trường học thuật và nghiên cứu cạnh tranh, một số điểm nghẽn về thể chế đã được chỉ ra, như thủ tục hành chính, giấy phép lao động, thời hạn lưu trú, chính sách đối với gia đình đi cùng và việc chưa có cơ chế pháp lý riêng đối với “thị thực nhân tài”. Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu về nguồn nhân lực chất lượng cao ngày càng gia tăng, những hạn chế này có thể ảnh hưởng đến khả năng thu hút, sử dụng và phát huy hiệu quả đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học và lao động trình độ cao. Trên cơ sở đó, nhiều ý kiến đề xuất cần nghiên cứu xây dựng cơ chế đặc thù đối với chuyên gia quốc tế, nhà khoa học, nhà sáng lập đổi mới sáng tạo, chuyên gia công nghệ chiến lược, trí thức kiều bào và sinh viên tốt nghiệp từ các cơ sở giáo dục đại học hàng đầu thế giới. Cơ chế này cần bảo đảm thời hạn lưu trú phù hợp, quy trình xét duyệt thuận lợi, tiêu chí minh bạch, tạo điều kiện linh hoạt trong hoạt động làm việc, nghiên cứu và khởi nghiệp; đồng thời bảo đảm các điều kiện sinh sống cần thiết đối với gia đình đi cùng, qua đó nâng cao sức hấp dẫn và năng lực cạnh tranh của Việt Nam trong thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao quốc tế.
GS.TS. Nguyễn Thị Thanh Mai - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh và PGS, TS. Nguyễn Tấn Vinh - Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Ủy viên Hội đồng lý luận Trung ương, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Học viện Chính trị khu vực II ký kết thỏa thuận hợp tác
Trong khuôn khổ chương trình, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh và Học viện Chính trị khu vực II đã tiến hành ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược nhằm tăng cường phối hợp trong nghiên cứu khoa học, đào tạo, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và đẩy mạnh tham mưu, đề xuất chính sách cho Đảng, Nhà nước, các địa phương trong vùng, tổ chức các hoạt động học thuật trong thời gian tới.
PGS, TS. Nguyễn Tấn Vinh - Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Ủy viên Hội đồng lý luận Trung ương, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Học viện Chính trị khu vực II phát biểu kết luận
Phát biểu kết luận Hội thảo, PGS.TS. Nguyễn Tấn Vinh khẳng định, các tham luận và ý kiến trao đổi tại Hội thảo đã cung cấp nhiều luận cứ khoa học và thực tiễn quan trọng, góp phần làm sáng tỏ cơ sở lý luận và thực tiễn cho quá trình hoạch định, hoàn thiện chính sách thị thực nhân tài, cũng như cơ chế thu hút, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao ở Việt Nam trong giai đoạn mới. PGS.TS. Nguyễn Tấn Vinh nhấn mạnh, việc xây dựng các cơ chế, chính sách đột phá nhằm thu hút và trọng dụng nhân tài cần được đặt trong tổng thể chiến lược phát triển quốc gia; đồng thời gắn chặt với yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và thúc đẩy chuyển đổi số quốc gia. Đây được xác định là một trong những nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và tạo động lực cho phát triển nhanh, bền vững đất nước trong thời kỳ mới./.
Một số hình ảnh hội thảo:
Hội thảo kết thúc sáng cùng ngày./.